آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی

هدف : هدف از تدوین این آیین نامه به روز رسانی و تطبیق مواد آن با شرایط روز صـنایع و ایمـن سـازی محیط كارگاه ها به منظور پیشگیری از حوادث منجر به صدمات جانی و خسارات مالی می باشد

 فصل اول- تعاریف :

سنگ سمباده: سنگ سمباده از ذرات خاك سمباده تشكیل شده است كه به وسیله ماده معدنی آلی یا صـنعتی بهـم چسبیده و قطعه یا قرص متراكمی را تشكیل میدهد كه بهوسیله موتور محركی به گردش درمی آید.

سنگ برش: از یك قرص فولادی ساده یا آجدار تشكیل گردیده و برای برش ، شیار درآوردن ، جاسازی یا كام درآوردن به كار میرود.

سنگ بغل ساب: قرصی است كه روی سطح خارجی آن سمباده چسبانیده شده است و روی محور قائم یا افقی نصب گردیده و به وسیله موتور محركی به گردش در میآید و برای سمباده زدن یـا صـیقل دادن سـطح فلزات یا مواد دیگر فقط از سطح آجدار آن استفاده میشود .

سنگساب: سنگ ساب از قرص یا استوانه فلزی تشكیل شده كه به وسیله موتور بـه گـردش در می آیـد و روی سطح خارجی آن قطعات كوارتز طبیعی یا مصنوعی نصب گردیده و برای ساییدن اجـسام سـخت از قبیل شیشه و آیینه مورد استفاده قرار میگیرد.

سنگ پرداخت: سنگ پرداخت عبارت از قرصی است كه به وسیله موتور به حركت درآمده و تمام یا قـسمتی از آن، از پارچه - نمد - چرم - كاغذ - چوب یا مواد مشابه دیگر می باشد و روی كناره های بعضی از انواع آن خاك سمباده نرم می چسبانند كه برای پرداخت ظریف فلزات یا مواد دیگر بكار میرود.

سنگ صیقل: از تعدادی قرص نمدی یا پارچهای تشكیل شده كه به وسیله موتور به حركت درآمده و با استفاده از آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی 7از2 پودر سمباده بسیار نرم برای صیقل دادن بسیار ظریف سطح فلزات یا سایر مواد بكار میرود.

بشكه پرداخت: عبارت از استوانه ای فلزیست كه دارای حركت دورانی یا گهـوارهای بـوده و روی پای های نـصب شده و حركت آن به وسیله موتور تأمین میگردد، قطعات كوچك ریخته گری یا سایر قطعـات را بـه همراه مواد ساینده (با خاك سمباده یا بدون آن) در داخل بشكه ریخته و بـا بـه حركـت در آوردن دستگاه آنها را پرداخت یا تمیز میكند.

نوار صیقل: تسمه قابل انعطافی است كه با خاك سمباده نرم روكش شده و بهوسیله موتور به حركت در می آیـد و برای صیقل دادن سطح فلزات یا سایر مواد بكار میرود.

سمباده چوب: قرص یا استوانه یا تسمه ای است كه به وسیله موتور به حركت درمی آیـد و سـطوح خـارجی آن از كاغذ سمباده یا مواد ساییده دیگر پوشانیده شده و برای سمباده زدن یا پرداخت چوب بكار میرود.

فصل دوم - اصول نصب :
ماده 1 – نصب ، بازدید ، تعمیر ، تعویض ، پرداخت سطح سنگ و كلیه موارد فنی دستگاههای سـنگ باید فقط توسط اشخاص ذیصلاح انجام گردد .
ماده 2 – دستگاه های سنگ سمباده رومیزی باید در ارتفاع مناسبی نصب شوند تـا در هنگـام كـار ، بدن در شرایط ارگونومیكی مناسب قرار گیرد .

ماده3- انواع دستگاه های سنگ سمباده باید مطابق آیین نامه اتصال به زمین به سیستم ارتینگ موثر مجهز شوند .
ماده 4 - سطح زمین پیرامون دستگاه های سنگ سمباده ثابت باید كاملا صـاف و عـاری از زوائـد و پستی و بلندی باشد .
ماده 5 - قبل از بستن سنگ به دستگاه باید بازدید دقیقی بعمل آورد تا از سالم بودن سنگ اطمینـان حاصل شود و استفاده از سنگ های معیوب و شكسته تحت هر عنوان ممنوع می باشد .
ماده 6 - بدنه و پایه ماشینهای سمباده، پرداخت و صـیقل بایـد محكـم و غیرقابـل انعطـاف باشـد ، بهطوریكه بتواند وزن قطعات مختلف مانند قرص سنگ، تكیهگاه كار، قطعه كـار و غیـره را تحمـل آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی 7از3 كند و در مقابل لرزشهای حاصله كاملاً مقاوم باشد.
ماده 7 - در دستگاه های سمباده، صیقل و یا پرداخت باید سرپوشهای حفاظتی مناسبی نصب شود كه متصل به دستگاه مكنده و تهویه موضعی باشد تا بتواند مستقیماً ذرات غبار و براده های حاصـله را از محل تولید خارج نماید.
ماده 8 - كلیه ماشین های سنگ سمباده به استثنای ماشین های مخصوص توتراشی باید دارای حفاظ مؤثر در مقابل خطرات ناشی از شكستن و پرتاب ذرات سنگ باشد.
ماده 9 - باید ازحفاظ سنگ سمباده های ثابت به عنوان محفظه تهویه موضعی اسـتفاده شـود و ایـن حفاظ بایدانتهای محور سنگ، مهرهها و قسمتهای برآمده و گوشههای طرفین سنگ را بطور كامل بپوشاند.
ماده 10 - نصب سنگ باید متناسب با قطر و ابعاد سنگ بر روی دستگاه سنگ صورت پذیرد . ماده11 - سرپوش حفاظتی دستگاه سنگسمباده باید قابلیت تنظیم فاصله با لبه سنگ را داشته باشـد بنحوی كه با كم شدن قطر سنگ همواره فاصله مذكور كمتر از 6 میلی متر باقی بماند .
ماده 12 - حفاظ ماشینهای سمباده قابل حمل ، باید طرف بیرونـی صـفحه سـنگ سـمباده رابطـور كامل بپوشاند .
ماده 13 - سرپوش حفاظتی سنگ سمباده باید متناسب با سـطوح سـنگ باشـد وكلیـه اجـزاء آن از مقاومت مناسب برخوردار باشد.
ماده 14 - محور سنگ های سمباده باید دارای مقاومت كافی بوده و لرزش نداشته باشد.
ماده 15 - جهت دنده های پیچ و مهره دوطرف سنگ سمباده در روی محور باید به گونه ای باشد كه مهره های طرفین سنگ در جهت گردش سنگ محكم شود .
ماده 16 - دستگاه های سنگ سمباده باید دارای تكیهگاهی كاملا محكم و با اسـتقامت كـافی بـوده كه تا حد امكان نزدیك به لبه سنگ نصب شود ، بنحوی كه هیچوقت فاصله تكیهگـاه تـا سـنگ از 3 میلیمتر تجاوز ننماید .
ماده 17 - باید كمی بالاتر از قطرسنگ حفاظ شفاف مخصوصی بر روی انواع دسـتگاه هـای سـنگ نصب گردد تا كارگری كه مشغول كار با سنگ میباشد از آسیب پرتاب ذرات سنگ مصون بماند .
ماده 18 - كلیه قسمت های سنگ سمباده باید به حفاظی مجهز شود كه از خطرات احتمالی تركیدن آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی 7از4 و پرتاب ذرات سنگ جلوگیری بعمل آورد .
ماده 19 - كلیه سنگ های سمباده باید دارای سرپوش حفاظتی مناسب و محكمی باشند تا از تمـاس اشخاص با سنگ در حال گردش ممانعت بعمل آورد .
ماده 20 - حفاظ ماشین های سمباده نصب شده بر روی میز باید تمام قسمت های صفحه دربالا و زیر میز و محور را در بر گیرد و فاصله بین صفحه سمباده و لبه میز نباید از 3 میلیمتر تجاوز كند .
ماده 21 - ماشینهای سنگ برش كه قطر سنگ و برد كارشان از 25 سانتیمتر بیشتر باشد ، باید عـلاوه بر سرپوش حفاظتی كه روی سنگ نصب می شود ، دارای حفاظ قفسی شكل باشند كه از شبكههـای ضخیم و محكم ساخته شده اند.
ماده 22 - محوركلیه سنگ های پرداخت باید طوری حفـاظ گـذاری شـده باشـد كـه همـواره در صورت نصب بودن یا نبودن سنگ از تماس افراد با محور ممانعت بعمل آورد .
ماده 23 - محفظه سنگ كلیه ماشینهای سمباده چوب باید به دستگاه مكنده مؤثر ذرات گرد و غبار تجهیز گردد .
ماده 24 -برای سنگ سمبادههایی كه استفاده از مایعـات خنـككننـدهدر آنهـا ضـرورت دارد بایـد سرپوش حفاظتی طوری ساخته و نصب گردد كه مسیر جریان و حركت مایع در داخل آن به خوبی انجام گیرد.
ماده 25 - لوله انتقال مایع خنك كننده در دستگاههای سنگ سمباده باید به نحوی نصب گردد كـه مانع دید مستقیم و كافی محل كار نگردد .
ماده 26 - كلیه سنگ های سمباده بجز سنگ سمباده بشقابی و لقمـهای بایـد روی محـور و بـین دو واشر كاملا فشرده و محكم شده باشد .
ماده 27 - واشرهای طرفین سنگ سمباده باید دارای قطر یكسان باشند تا سـطوح آن كـه بـا سـنگ تماس دارند ، در موقع محكم شدن ، در تمام سطوح با سنگ تماس یكسان داشته باشد.
ماده 28 – سنگ های سمباده با قطر 16 سانتیمتر یا بیشتر كه فاقد سرپوش حفاظتی می باشند را بایـد بین دو واشر حفاظتی از نوع مخروطی نصب كرد .
ماده 29 - سرپوش حفاظتی سنگ های بغل ساب باید سطح سنگ را بطور كامل احاطه كنـد و بغـل آن فقط به اندازه سطح كارگیر مورد نیاز ، باز باشد . آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی 7از5
ماده 30 - در مواقعی كه از دو سنگ بغل ساب در یك دستگاه استفاده میشود ، سـرپوش حفـاظتی باید كاملا تمام قرص هر دو سنگ سمباده و محفظه مخصوص سمباده زدن را محصور كند .
ماده 31 – سنگ های بغلساب باید مجهز به سرپوش حفاظتی باشند كه علاوه بر محل اتصال محور با سنگ ، دور سنگ را نیز تا حد ممكن بپوشاند .
ماده 32 - واشرهایی كه برای فشردن صفحات فرچه به هم بكار می رونـد ، نبایـد كمتـر از 3 1 قطـر فرچه بوده و باید معیارهای كارخانه سازنده كاملا رعایت گردد .
ماده 33 - حفاظهای ماشین سمباده نواری مخصوص چوب باید كاملا هر دو فلكه وقسمت های غیر قابل استفاده نوار را بپوشاند .
ماده 34 - حفاظ ماشین سمباده صفحهای باید تمام قسمت های صفحه گردنده سـمباده بـه اسـتثناء قسمت كارگیررا بپوشاند .
ماده 35 - كلیه دستگاه های سمباده كه از برس های سیمی برای نظافت و یا پرداخت سـطح قطعـه كاراستفاده می نمایند ، باید به حفاظی مجهز شوند كه از خطرات احتمالی پرتاب شـدن سـیم هـای فلزی شكسته شده جلوگیری بعمل آورد . فصل سوم – اصول نگهداری و بهره برداری :
ماده 36 - محل نگهداری سنگ های سمباده باید به گونه ای باشد كه از وارد آمدن ضـربه ، تمـاس آب و نفوذ رطوبت به آن ممانعت بعمل آید .
ماده 37 -نحوه حمل سنگ باید به گونه ای باشد كه از وارد آمدن ضـربه ، فـشار ، ارتعـاش و دیگـر مواردی كه احتمال تخریب سنگ وجود دارد ، محافظت نماید.
ماده 38 – در دستگاه های سنگ سمباده ، باید محل تماس قطعه كار با سنگ دارای نور كافی باشد.
ماده 39 - سرعت سنگ ها باید كاملا واضح و خوانا روی سنگ نوشـته شـده باشـد و بكـار بـردن سنگ هایی كه سرعت مجاز روی آنها نوشته نشده ممنوع است .
ماده 40 - قرص سنگ باید بر اساس دستورالعملی كه كارخانه سازنده تعیـین مـی نمایـد ، بـر روی انواع مختلف ماشین های سنگ سمباده نصب گردد .
ماده 41 - استفاده از سنگ های سمباده با سرعتی بیش از سرعت تعیین شده توسط كارخانه سـازنده ممنوع است . آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی 7از6
ماده 42 - نوع دانه بندی سنگ باید با توجه به جنس قطعه كارانتخاب گردد .
ماده 43 - دستگاه سنگ سمباده و همچنین سنگ آن ( از نظر قطر ، ضخامت و جنس ) باید بر اساس جنس و ابعاد قطعه كار انتخاب شود .
ماده 44 - برای جلوگیری از شكستن انواع مختلف سنگ های سمباده نباید آنها را با ضربه یـا فـشار روی محور خود سوار نمود و یا دارای لقی زیاد باشند .
ماده 45 - سرعت محیطی سنگ ساب نباید از حدود تعیین شده در زیر تجاوز كند : الف - برای سنگ ساب سخت از 5/17 متر در ثانیه ب - برای سنگ ساب نرم از 15 متر در ثانیه
ماده 46 - در موقع تعمیر ویا اصلاح سطح سنگ ساب باید از وسـایل مكـش مـؤثر اسـتفاده كـرد بـه نحوی كه غبار حاصله كاملا از محیط كار خارج شود .

مـاده47 – سـنگ هـای سـمباده بـشقابی، اسـتوانهای، لقمـهای و دیگـر انـواع آن بایـد بـهوسـیله سرپوشهایی كاملا محفوظ شده و یا به وسیله طوق حفاظتی پوشیده شوند.
ماده 48 - حداكثریك چهارم ضخامت اصلی سنگ های سمباده بشقابی، اسـتوانهای و لقمـهای مـی تواند از حفاظ خارج باشد .
ماده 49 - در دستگاه های سنگ سمباده با گیره مغناطیسی باید ق بل از تماس سنگ بـا قطعـه كـار از عملكردكامل گیره مغناطیسی اطمینان حاصل گردد . ضمنا برداشتن قطعه كار منوط به دور نمـودن و توقف كامل قرص سنگ سمباده می باشد .
ماده 50 - نباید هیچ قسمت از سنگ سمبادههایی كه با ریزش آب خنك مـیشـوند در داخـل آب قرار گیرد .
ماده 51 - باید بین دو واشر محافظ طرفین سنگ از واشرهای چرمی یا لاستیكی و یا مشابه آن بـرای ایستایی بیشتر سنگ استفاده نمود . فصل چهارم – سایر موارد :
ماده 52 - كلیه كارگران باید در زمان كار با ماشین های سنگ زنی ازلبـاس كـار ، عینـك ایمنـی ، ماسك ، شیلد صورت، گوشی حفاظتی و دستكش ایمنی ، مطابق با آیین نامه وسایل حفاظت فردی و متناسب با نوع كار استفاده نمایند . آیین نامه حفاظتی ماشین های سنگ زنی 7از7
ماده 53 - كلیه سنگ های سمباده معیوب و یا شكسته باید بنحوی امحـا و از محـیط كارگـاه خـارج شوند تا استفاده مجدد از آنها امكان پذیر نباشد .
ماده 54 - واشرهای حفاظتی باید كاملا دوطرف بدنه سنگ را به استثنای یك تاج محیطی بپوشاند .
ماده 55 - استفاده از سنگ ساب برای برش كاری ممنوع می باشد .
ماده 56 - درزبندی بشكه پرداخت باید به نحوی باشد كه گرد و غبار از آن خارج نشود .
ماده 57 - اطراف بشكه های پرداخت با حركت گردشی یا حركت گهـوارهای (رفـت و آمـد) كـه برای پاك كردن و پرداخت نمودن اجسام بكار میرود ، باید حفاظ گذاری شـود تـا در موقعیكـه دستگاه در حال حركت است از تماس اشخاص با بشكه گردنده ممانعت بعمل آید .
ماده 58 - دریچه های بشكه های پرداخت باید مجهز به حفاظی باشند كـه از بـاز شـدن دریچـه در حین كار، ممانعت بعمل آورد .
ماده 59 -در ورودی حفاظ محصور كننده اطراف بشكه پرداخت باید متصل به فرمانی باشـد كـه در موقع عملكرد بشكه این در قابل باز شدن نبوده و همچنین تا مـوقعی كـه در بـاز اسـت امكـان بكـار انداختن بشكه وجود نداشته باشد.
ماده 60 - بشكه پرداخت باید دارای ترمز موثری باشد تا در موقع بـارگیری ویـا خـالی كـردن بـار ازحركت اضافی بشكه ممانعت بعمل آورد .

 

این آیین نامه مشتمل بر چهار فصل و شصت ماده به استناد مواد 85 و 91 قانون كار جمهـوری اسلامی ایران ، در جلسه پنجاه و هشتم شورای عالی حفاظت فنی درتاریخ 16/8 /1386 بـه تصویب رسید و پس از تصویب وزیر كار و امور اجتماعی در مـورخ 21/5/1387 جـایگزین آیین نامه حفاظتی ماشین سنگ سمباده می شود .

در صورت داشتن هرگونه سوال یا نیاز به کمک ، با ما تماس بگیرید.
کارخانه
کیلومتر 35 جاده تبریز - آذرشهر شهرک صنعتی سلیمی | صندوق پستی: 154 - 53751
61 91 3432 (041)
60 91 3432 (041) (نمابر)
info [at] mehrsteel.com
فروش داخلی، فروش خارجی و فروش شرکتی
کیلومتر 35 جاده تبریز - آذرشهر شهرک صنعتی سلیمی | صندوق پستی: 154 - 53751
25 91 3432 (041)
85 95 3432 (041)
60 12 3432 (041)
83 95 3432 (041) (نمابر)