آیین‌نامه‌ حفاظتی‌ ماشین‌ سمباده‌

 فصل‌ اول‌: تعاریف‌

 ماشین‌های‌ سمباده‌ - صیقل‌ - پرداخت‌

الف‌ - سنگ‌ سمباده:‌
 سنگ‌ سمباده‌ از ذرات‌ خاك‌ سمباده‌ تشكیل‌ شده‌ است‌ كه‌ به‌ وسیله‌ ماده‌ معدنی‌ آلی‌ یا صنعتی‌ بهم‌ چسبیده‌ شده‌ و تشكیل‌ قطعه‌ یا قرص‌ متراكمی‌ را می‌دهد این‌ قرص‌ به‌وسیله‌ موتور محركی‌ به‌ گردش‌ درمی‌آید.

ب‌ - سنگ‌ برش‌:
 از یك‌ قرص‌ فولادی‌ ساده‌ یا آجدار تشكیل‌ گردیده‌ و برای‌ برش‌ شیار درآوردن‌ جاسازی‌ یا كام‌ درآوردن‌ بكار می‌رود.

ج‌ - سنگ‌ بغل‌ ساب‌:
 قرصی‌ است‌ كه‌ روی‌ سطح‌ خارجی‌ آن‌ سمباده‌ چسبانیده‌ شده‌ است‌ و روی‌ محور قائمه‌ یا افقی‌ نصب‌ گردیده‌ و به‌ وسیله‌ موتور محركی‌ به‌ گردش‌ در می‌آید و برای‌ سمباده‌ زدن‌ یا صیقل‌ دادن‌ سطح‌ فلزات‌ یا مواد دیگر فقط‌ از سطح‌ آجدار آن‌ استفاده‌ می‌شود.

د - سنگ‌ساب‌:
 سنگ‌ ساب‌ از قرص‌ یا استوانه‌ فلزی‌ تشكیل‌ شده‌ كه‌ به‌ وسیله‌ موتور به‌ گردش‌ در می‌آید و روی‌ سطح‌ خارجی‌ آن‌ قطعات‌ كوارتز طبیعی‌ یا مصنوعی‌ نصب‌ گردیده‌ و برای‌ ساییدن‌ اجسام‌ سخت‌ از قبیل‌ شیشه‌ و آیینه‌ مورد استفاده‌ قرار می‌گیرد.

هـ- سنگ‌ پرداخت‌:
 سنگ‌ پرداخت‌ عبارت‌ از قرصی‌ است‌ كه‌ به‌ وسیله‌ موتور به‌ حركت‌ درآمده‌ و تمام‌ یا قسمتی‌ از آن‌ از پارچه‌ نمد - چرم‌ - كاغذ چوب‌ یا مواد مشابه‌ دیگر پوشیده‌ شده‌ است‌ و روی‌ كناره‌های‌ بعضی‌ از انواع‌ آن‌ خاك‌ سمباده‌ نرم‌ می‌چسبانند و برای‌ پرداخت‌ ظریف‌ فلزات‌ یا مواد دیگر بكار می‌رود.

و - سنگ‌ صیقل‌:
 از تعدادی‌ قرص‌ نمدی‌ یا پارچه‌ای‌ تشكیل‌ شده‌ كه‌ به‌ وسیله‌ موتور به‌ حركت‌ درآمده‌ و با استفاده‌ از پودر سمباده‌ بسیار نرم‌ برای‌ صیقل‌ دادن‌ بسیار ظریف‌ سطح‌ فلزات‌ یا سایر مواد بكار می‌رود.

ز - نوار صیقل‌:
 تسمه‌ قابل‌ انعطافی‌ است‌ كه‌ با خاك‌ سمباده‌ نرم‌ روكش‌ شده‌ و به‌وسیله‌ موتور به‌ حركت‌ در می‌آید و برای‌ صیقل‌ دادن‌ سطح‌ فلزات‌ یا سایر مواد بكار می‌رود.

ح‌ - سمباده‌ چوب‌:
 قرص‌ یا استوانه‌ یا تسمه‌ است‌ كه‌ به‌ وسیله‌ موتور به‌ حركت‌ درمی‌آید و سطوح‌ خارجی‌ آن‌ از كاغذ سمباده‌ یا مواد ساییده‌ دیگر پوشانده‌ شده‌ و برای‌ سمباده‌ زدن‌ یا پرداخت‌ چوب‌ بكار می‌رود.

ط‌ - بشكه‌ پرداخت‌:
 عبارت‌ از استوانه‌ فلزیست‌ كه‌ دارای‌ حركت‌ دورانی‌ یا گهواره‌ای‌ بوده‌ و روی‌ پایه‌ای‌ نصب‌ شده‌ و حركت‌ آن‌ به‌وسیله‌ موتور تأمین‌ می‌گردد، قطعات‌ كوچك‌ ریخته‌گری‌ یا سایر قطعات‌ را (با خاك‌ سمباده‌ یا بدون‌ آن‌) در داخل‌ بشكه‌ ریخته‌ و با به‌ حركت‌ در آوردن‌ دستگاه‌ آنها را پرداخت‌ یا تمیز می‌كند.
ماده‌ 1: بدنه‌ ماشین‌های‌ سمباده‌، پرداخت‌، صیقل‌ باید محكم‌ و غیرقابل‌ انعطاف‌ باشد به‌طوری‌كه‌ بتواند وزن‌ قطعات‌ مختلف‌ مانند قرص‌ سنگ‌، تكیه‌گاه‌ كار و غیره‌ را تحمل‌ نماید بعلاوه‌ روی‌ پایه‌ محكمی‌ نصب‌ گردد تا در مقابل‌ لرزش‌های‌ حاصله‌ كاملاً مقاوم‌ باشد.
ماده‌ 2: نیروی‌ چرخ‌های‌ سمباده‌، صیقل‌ و یا پرداخت‌ باید سرپوش‌های‌ حفاظتی‌ مناسبی‌ نصب‌ شود و متصل‌ به‌ دستگاه‌ مكنده‌ای‌ باشد كه‌ بتواند مستقیماً ذرات‌ غبار و براده‌های‌ حاصله‌ را از محل‌ تولید جذب‌ نماید.
ماده‌ 3: كلیه‌ سنگهای‌ سمباده‌ به‌استثنای‌ سمباده‌های‌ مخصوص‌ توتراشی‌ باید دارای‌ حفاظ‌ مؤثر در مقابل‌ خطرات‌ ناشی‌ از شكستن‌ سنگ‌ باشد.
ماده‌ 4: سرپوش‌ حفاظتی‌ سنگ‌ سمباده‌ كه‌ در عین‌ حال‌ از آن‌ به‌ عنوان‌ محفظ‌ مكش‌ نیز استفاده‌ می‌گردد باید شامل‌ یك‌ طوق‌ محیطی‌ و دو صفحه‌ جانبی‌ بوده‌ و انتهای‌ محور سنگ‌، مهره‌ها و قسمت‌های‌ برآمده‌ و گوشه‌های‌ طرفین‌ سنگ‌ را نیز بپوشاند.
ماده5: سرپوشحفاظتی‌ سنگسمبادهباید بطریقی‌ ساختهشود كه‌ بتواند جبران‌ كم‌ شدن‌ قطر سنگ‌ را بنماید و درهرصورت‌ فاصله‌ دوره‌ سنگ‌ تا لبه‌ حفاظ‌ نباید از 6 میلیمتر تجاوزكند.
ماده‌ 6: در ماشین‌های‌ پرداخت‌ آونگی‌ و قابل‌ حمل‌ باید نیمه‌ فوقانی‌ سنگ‌ محفوظ‌ گردد.
ماده‌ 7: سرپوش‌ حفاظتی‌ سنگ‌ سمباده‌ باید به‌ قسمی‌ نصب‌ شود كه‌ بدنه‌ آن‌ با سطوح‌ سنگ‌ مطابقت‌ نماید و مقاومت‌ وسایل‌ اتصال‌ آن‌ از مقاومت‌ سرپوش‌ كمتر نباشد.
ماده‌ 8: برای‌ سنگ‌ سمباده‌هایی‌ كه‌ استفاده‌ از مایعات‌ خنك‌كننده‌ ضرورت‌ دارد - سرپوش‌ حفاظتی‌ باید طوری‌ ساخته‌ و نصب‌ گردد كه‌ جریان‌ مایع‌ به‌ خوبی‌ انجام‌ گیرد.
ماده‌ 9: ماشین‌های‌ پرداخت‌ دورانی‌ بدون‌ پایه‌ دارای‌ روپوش‌ حفاظتی‌ برای‌ سنگ‌ پرداخت‌ و سنگ‌ كشاننده‌ كار باشد.
ماده‌ 10: ماشین‌ها سمباده‌ برش‌ كه‌ قطر سنگ‌ و برد كارشان‌ از 25 سانتیمتر بیشتر باشد باید علاوه‌ بر سرپوش‌ حفاظتی‌ كه‌ روی‌ سنگ‌ نصب‌ شده‌ دارای‌ حفاظ‌ قفسی‌ شكل‌ كه‌ از شبكه‌های‌ ضخیم‌ ساخته‌ شده‌ باشد (واشرهای‌ طرفین‌ سنگ‌).
ماده‌ 11: كلیه‌ سنگهای‌ سمباده‌ بجز سنگ‌ سمباده‌ بشقابی‌ و لقمه‌ای‌ باید روی‌ محور بین‌ دو واشر فشرده‌ محكم‌ شده‌ باشد.
ماده‌ 12: واشرهای‌ طرفین‌ سنگ‌ سمباده‌ باید هم‌ قطور بوده‌ و سطوح‌ آن‌ها كه‌ با سنگ‌ تماس‌ دارد تراشیده‌ شده‌ باشد به‌ قسمی‌ كه‌ در موقع‌ محكم‌ شدن‌ در تمام‌ سطوح‌ با سنگ‌ تماس‌ داشته‌ باشد.
ماده‌ 13: در موردی‌ كه‌ سنگهای‌ سمباده‌ با قطر 16 سانتیمتر یا بیشتر فاقد سرپوش‌ طوق‌ یا بشقاب‌ حفاظتی‌ باشد باید سنگ‌ را بین‌ دو واشر حفاظتی‌ سوار كرد این‌ واشرها بهتر است‌ از نوع‌ مخروطی‌ انتخاب‌ شود.
ماده‌ 14: واشرهای‌ حفاظتی‌ باید دو بدنه‌ سنگ‌ را به‌ استثنای‌ یك‌ تاج‌ محیطی‌ بپوشاند.

سنگ‌ سمباده‌ بشقابی‌ - استوانه‌ای‌ لقمه‌ای‌
ماده‌ 15: سنگهای‌ سمباده‌ بشقابی، استوانه‌ای، لقمه‌ای‌ باید به‌وسیله‌ سرپوش‌هایی‌ محفوظ‌ شده‌ یا دربشقاب‌ حفاظتیمحكم‌ جاگذاریگردد و یا به‌وسیله‌ طوقحفاظتی‌ پوشیدهشده‌ باشد.
ماده‌ 16: هیچگاه‌ بیش‌ از یك‌ چهارم‌ ضخامت‌ اصلی‌ سنگهای‌ سمباده‌ بشقابی، استوانه‌ای‌، لقمه‌ای‌ نباید از حفاظ‌ خارج‌ باشد.
ماده‌ 17: سرپوش‌های‌ حفاظتی‌ سنگ‌ سمباده‌های‌ بشقابی‌، استوانه‌ای‌ و لقمه‌ای‌ باید با شرایط‌ مواد 19 تا 23 این‌ آیین‌نامه‌ مطابقت‌ كند.
ماده‌ 18: سنگ‌ سمباده‌ نباید با فشار روی‌ محور سوار شده‌ و یا دارای‌ لقی‌ زیاد باشد.
ماده‌ 19: محور سنگ‌ سمباده‌ باید دارای‌ مقاومت‌ كافی‌ بوده‌ و لرزش‌ نداشته‌ باشد.
ماده‌ 20: روی‌ هیچ‌ ماشینی‌ نباید سنگی‌ بزرگتر از آنچه‌ كه‌ كارخانه‌ سازنده‌ تعیین‌ كرده‌ نصب‌ كرد.
ماده‌ 21: دنده‌ پیچ‌ دوطرف‌ سنگسمباده‌ در روی‌ محور باید طوری‌ پیچ‌بری‌ شده‌ باشد كه‌ مهره‌های‌ طرفین‌ سنگ‌ در جهت‌ گردش‌ آن‌ محكم‌ شود.
ماده‌ 22: تكیه‌گاه‌ كار دستگاه‌ سمباده‌ باید دارای‌ استقامت‌ كافی‌ بوده‌ و طوری‌ نصب‌ گردد كه‌ با شكل‌ دوره‌ سنگ‌ مطابقت كند. همچنین‌ باید بطور محكم‌ و تا حد امكان‌ نزدیك‌ به‌ سنگ‌ نصب‌ شود و هیچوقت‌ نباید فاصله‌ تكیه‌گاه‌ تا سنگ‌ از 3 میلیمتر بیشتر باشد.
ماده‌ 23: سنگهای‌ سمباده‌ را نباید با سرعتی‌ بیش‌ از سرعت‌ تعیین‌ شده‌ توسط‌ سازنده‌ آن‌ گرداند این‌ سرعت‌ باید با خط‌ خوانا روی‌ سنگ‌ نوشته‌ شده‌ باشد و سنگهایی‌ كه‌ سرعت‌ مجاز روی‌ آنها نوشته‌ نشده‌ نباید بكار برد.
ماده‌ 24: روی‌ دستگاه‌ سنگ‌ تیز كن‌ و سنگ‌ الماس‌ باید در بالاتر نیز قسمت‌ حفاظ‌ مخصوصی‌ نصب‌ گردد تا كارگری‌ كه‌ مشغول‌ تیز كردن‌ سنگ‌ می‌باشد از آسیب‌ پرتاب‌ ذرات‌ سنگ‌ مصون‌ بماند.
ماده‌ 25: سنگ‌ سمباده‌هایی‌ كه‌ در موقع‌ كار با ریزش‌ آب‌ خنك‌ می‌شود نباید قسمتی‌ از آن‌ داخل‌ آب‌ قرار گیرد زیرا ایجاد عدم‌ تعادل‌ در سنگ‌ شده‌ و خطر پیش‌ می‌آید.

 شرایط‌ كار و طرز كار
الف‌ - سنگ‌ بغل‌ ساب‌ مخصوص‌ فلزات‌:
ماده‌ 26: سرپوش‌ حفاظتی‌ سنگهای‌ بغل‌ ساب‌ یك‌ محور افقی‌ باید سنگ‌ را بطور كامل‌ احاطه‌ كند و بغل‌ آن‌ فقط‌ به‌ اندازه‌ سطح‌ كارگیر مورد لزوم‌ باز باشد.
ماده‌ 27: در مواقعی‌ كه‌ از دو سنگ‌ بغل‌ ساب‌ در یك‌ دستگاه‌ با محور افقی‌ استفاده‌ می‌شود سرپوش‌ حفاظتی‌ باید تمام‌ قرص‌ هر یك‌ از دو سنگ‌ سمباده‌ و محفظه‌ مخصوص‌ سمباده‌ زدن‌ را محصور كند و فقط‌ دارای‌ دهانه‌ای‌ باشد كه‌ عبور قطعه‌ كار را از بین‌ محفظه‌ مقدور سازد.
ماده‌ 28: سرپوش‌ حفاظتی‌ در سنگهای‌ (بغل‌ساب‌) با محور قائم‌ باید سطح‌ فوقانی‌ قرص‌ سنگ‌ كه‌ شامل‌ محل‌ اتصال‌ محور با سنگ‌ می‌باشد و همچنین‌ دوره‌ سنگ‌ را تا حدی‌ كه‌ نوع‌ كار اجازه‌ دهد بپوشاند.

ب‌ - سنگ‌ ساب‌ و طرز استفاده‌ بی‌خطر از آن‌:
ماده‌ 29: سنگ‌ ساب‌ها باید دارای‌ سرپوش‌ حفاظتی‌ محكم‌ باشند تا خطر تماس‌ اشخاص‌ با سنگ‌ در حال‌ گردش‌ و خطری‌ را كه‌ ممكن‌ است‌ از تركیدن‌ و پرتاب‌ سنگ‌ بوجود آید تقلیل‌ دهد.
ماده‌ 30: سنگ‌ ساب‌ باید بین‌ دو واشر محافظ‌ بزرگ‌ بطور محكم‌ نصب‌ شود عمل‌ این‌ واشرهای‌ محافظ‌ نگه‌ داشتن‌ سنگ‌ و متصل‌ كردن‌ آن‌ به‌ محور می‌باشد.
ماده‌ 31: بین‌ سنگ‌ ساب‌ و هر یك‌ از واشرهای‌ محافظ‌ باید دو واشر چرمی‌ یا لاستیك‌ یا مشابه‌ آن‌ها قرار داد.
ماده‌ 32: سرعت‌ محیطی‌ سنگ‌ ساب‌ نباید از حدود تعیین‌ شده‌ در زیر تجاوز كند:
 1- برای‌ سنگ‌ ساب‌ سخت‌ از 5/17 متر در ثانیه‌
 2- برای‌ سنگ‌ ساب‌ نرم‌ از 15 متر در ثانیه‌
ماده‌ 33: سنگ‌ ساب‌ نباید در آب‌ غوطه‌ور باقی‌ بماند زیرا این‌ عمل‌ باعث‌ عدم‌ تمایل‌ آن‌ در موقع‌ گردش‌ سنگ‌ می‌شود.
ماده‌ 34: در موقع‌ تعمیر و اصلاح‌ سنگ‌ ساب‌ باید از وسایل‌ مكش‌ مؤثر استفاده‌ كرد به‌ نحوی‌ كه‌ غبار حاصله‌ مكیده‌ شده‌ و به‌ خارج‌ هدایت‌ گردد.

ج‌ - سنگ‌ پرداخت‌ و سنگ‌ صیقلی‌:
ماده‌ 35: محور سنگ‌ پرداخت‌ و سنگ‌ صیقلی‌ باید طوری‌ حفاظ‌ گذاری‌ شده‌ باشد كه‌ در صورت‌ سوار بودن‌ یا سوار نبودن‌ سنگ‌ تماس‌ با آن‌ ممكن‌ نگردد.
ماده‌36: قطر واشرهایی‌ كهصفحات‌ فرچه‌ را به‌هممی‌فشارد نبایدكمتر از  قطر فرچه‌ باشد.
ماده‌ 37: ماشین‌ سمباده‌ نواری‌ مخصوص‌ چوب‌ باید دارای‌ حفاظ‌هایی‌ باشد كه‌ دو فلكه‌ و كنار شاخه‌ای‌ از نوار كه‌ مورد استفاده‌ نیست‌ بپوشاند.
ماده‌ 38: ماشین‌ سمباده‌ صفحه‌ای‌ باید دارای‌ حفاظی‌ باشد كه‌ صفحه‌ گردنده‌ سمباده‌ را به‌ استثناء قسمت‌ كارگیر بپوشاند.
ماده‌ 39: وقتی‌ كه‌ ماشین‌ سمباده‌ با محور افقی‌ روی‌ میز كار نصب‌ شده‌ باشد باید نكات‌ زیر رعایت‌ گردد.
1- كلیه‌ قسمت‌هایی‌ كه‌ زیر صفحه‌ میز قرار گرفته‌ در محفظه‌ مخصوص‌ قرار داده‌ شود.
2- قسمت‌هایی‌ از سمباده‌ كه‌ روی‌ میز قرار گرفته‌ از قبیل‌ محیط‌ صفحه‌ - پشت‌ صفحه‌ و تا حد امكان‌ قسمت‌ بیشتری‌ از سطح‌ كار صفحه‌ باید در محفظه‌ پوشانده‌ شود.
3- فاصله‌ بین‌ صفحه‌ سمباده‌ و لبه‌ میز نباید از 3 میلیمتر تجاوز كند.
ماده‌ 40: ماشین‌ سمباده‌ غلطكی‌ مخصوص‌ چوب‌ باید مجهز به‌ حفاظ‌هایی‌ باشد كه‌ اطراف‌ غلطك‌ سمباده‌ را به‌ استثناء قسمتی‌ از غلطك‌ كه‌ از میز بیرون‌ آمده‌ و محل‌ بار دادن‌ قطعه‌ كار می‌باشد بپوشاند.
ماده‌ 41: استوانه‌های‌ بار دهنده‌ ماشین‌ سمباده‌ غلطكی‌ باید مجهز به‌ حفاظ‌های‌ نیمه‌ استوانه‌ای‌ باشد كه‌ از مصالح‌ محكم‌ ساخته‌ شده‌ و بر حسب‌ ابعاد قطعه‌ كار قابل‌ تنظیم‌ باشد و به‌ بدنه‌ ماشین‌ بطور محكم‌ نصب‌ شود تا از خطر تماس‌ انگشتها یا دست‌ كارگر با نقاط‌ مختلف‌ غلطك‌ جلوگیری‌ شود.
ماده‌ 42: در محل‌ خارج‌ شدن‌ قطعه‌ كار از غلطك‌های‌ سمباده‌ چوب‌ باید زائده‌ای‌ به‌ بدنه‌ ماشین‌ لولا شده‌ باشد تا هنگام‌ سمباده‌ زدن‌ قطعات‌ كوچك‌ مانع‌ گیر كردن‌ انگشتان‌ كارگر بین‌ لبه‌ میز و قطعه‌ كار شود.
ماده‌ 43: كلیه‌ ماشین‌های‌ سمباده‌ چوب‌ باید دارای‌ محفظه‌ای‌ باشد كه‌ به‌ دستگاه‌ مكنده‌ مؤثر مربوط‌ گردد.

هـ - بشكه‌ پرداخت‌
ماده‌ 44:  بشكه‌ پرداخت‌ با محور افقی‌ كه‌ دارای‌ حركت‌ گردشی‌ یا حركت‌ گهواره‌ای‌ (رفت‌ و آمد) می‌باشد و برای‌ پاك‌ كردن‌ و پرداخت‌ اجسام‌ بكار می‌رود باید حفاظ‌ گذاری‌ شود تا در موقع‌ حركت‌ دستگاه‌ تماس‌ اشخاص‌ با بشكه‌ گردنده‌ میسر نباشد.
ماده‌ 45: دریچه‌ حفاظ‌ محصور كننده‌ بشكه‌ پرداخت‌ باید متصل‌ به‌ فرمانی‌ باشد كه‌ در موقع‌ كار بشكه‌ این‌ در قابل‌ باز شدن‌ نبوده‌ و تا موقعی‌ كه‌ در باز است‌ امكان‌ بكار انداختن‌ بشكه‌ نباشد.
ماده‌ 46: بشكه‌های‌ پرداخت‌ باید دارای‌ ترمز قابل‌ اطمینان‌ باشد تا در موقع‌ بارگیری‌ و خالی‌ كردن‌ بار بشكه‌ از هر نوع‌ حركت‌ آن‌ جلوگیری‌ كند.
ماده‌ 47: ماشین‌ بشكه‌ پرداخت‌ باید به‌ نحوی‌ درزبندی‌ شده‌ باشد كه‌ گرد و غبار از آن‌ خارج‌ نشود.
ماده‌ 48: این‌ آیین‌نامه‌ كه‌ مشتمل‌ بر دو فصل‌ و 48 ماده‌ می‌باشد در دویست‌ و هفتاد و چهارمین‌ جلسه‌ شورای عالی‌ حفاظت‌ فنی‌ مورخ‌ 20/3/47 به‌ تصویب‌ نهایی‌ رسیده‌ است‌.

 

 

در صورت داشتن هرگونه سوال یا نیاز به کمک ، با ما تماس بگیرید.
کارخانه
کیلومتر 35 جاده تبریز - آذرشهر شهرک صنعتی سلیمی | صندوق پستی: 154 - 53751
61 91 3432 (041)
60 91 3432 (041) (نمابر)
info [at] mehrsteel.com
فروش داخلی، فروش خارجی و فروش شرکتی
کیلومتر 35 جاده تبریز - آذرشهر شهرک صنعتی سلیمی | صندوق پستی: 154 - 53751
25 91 3432 (041)
85 95 3432 (041)
60 12 3432 (041)
83 95 3432 (041) (نمابر)